Kedi Tırmığı Hastalığı (Cat Scratch Disease) "Kedi Tırmığı Ateşi" olarak da bilinen hastalık gram(-) bir basilin neden olduğu zoonoz karakterli enfeksiyöz bir hastalıktır. İnsanlarda çoğunlukla iyi huylu olan, sınırlı lenfadenopati ile karakterize olan hastalık, çocuklarda yaygın olarak görülür. CSD sadece kedi tırmalamasıyla değil, kedi veya köpek ile temastan sonra da görülebilir. Ancak kedi tırmalamasından sonra görülme oranı daha yüksek olduğundan kediler enfeksiyon kaynağı olarak tanınmaktadırlar.  CSD subakut bir hastalıktır. Bulaşmadan sonra yaklaşık 2 hafta içinde (7 ila 12 gün) papül şeklinde lezyon şekillenir ve küçük bir apse oluşur.Bundan yaklaşık 1 ila 3 hafta sonra etkilenen bölgeye yakın lenf yumrularında şişlik oluşur.Bu şişlikler birkaç hafta ya da birkaç ay kalıcı olabilmektedir. Özellikle baş ve boyun çevresindeki lenf yumrularında gelişen bölgesel lenfadenitis söz konusudur. Genellikle iyi huylu olan bu lenfadenopatiler yaklaşık olarak 1-2 ay süreyle varlığını sürdürdükten sonra sekonder bir etken yoksa kendiliğinden iyileşme sürecine girer ve bir kaç ay sonra etkinliğini kaybeder. CSD ile enfekte kişi grip benzeri semptomlar gösterir ;ateş, baş ağrısı,aşırı yorgunluk, kaslarda ağrı (et kırığı) ve azalmış iştah.Bazı insanlar bir kaç haftada iyileşmektedir.Vakaların yaklaşık %5-15 ‘inde kalp, göz, beyin, mide-barsak ve deri problemleri gibi ciddi durumlar söz konusu olmaktadır. Organ nakli söz konusu olan hastalarda , kanser tedavisi gören kişilerde ,bağışıklık sisteminin baskılandığı durumlarda ve HIV/AIDS pozitif hastalarda CSD çok daha ciddi seyretmektedir. Kedilere Bulaşma Nasıl Olur?  Kedilerde hastalığa sebep olan değişmez etken Bartonella henselae'dir ve özellikle mayıs aylarında pireler tarafından taşınır ve kedilere mikroorganizma pireler aracılığıyla bulaştırılır.Bartonella quinata'nın ise kaynağı bilinmemektedir. Kedinin üzerine dökülen pire dışkıları kedi kaşınırken tırnaklarına ya da kendini temizlerken ağzına bulaşacaktır.Böylece pirenin dışkısıyla bulaşık etkeni (Bartonella ) kedi almış olacaktır. İnsanlara Bulaşma Nasıl Olur? Bununla birlikte, son zamanlarda yapılan çalışmalar Bartonella enfeksiyonu ve belirli kronik yangısı olan kedilerin ilişkili olduğunu göstermektedir (örn;diş eti yangısı (gingivitis),ağız yaraları( stomatitis), yangısal barsak hastalığı(inflammatory bowel disease), belirli göz problemleri ve bazı idrar yolu anormallikleri).  Klinik olarak ilk gözlenebilen belirti tırmalanan veya ısırılan bölgede oluşan yara ve bunu takiben şekillenen deri lezyonlarıdır. Bu lezyonlar kırmızı renkte yuvarlak ve kabukludur. Hastalığın insanlarda görülen en karakteristik belirtisi ise lenfadenopatidir. Öncelikle boyun bölgesi lenf yumrularında görülen bu değişikliğe mandibular, inguinal ve thorakal (çene, kasık ve göğüs) lenf yumrularında da rastlanabilir. Elle yapılan muayenelerde lenf yumrularındaki bu şişkinliği tespit etmek mümkündür. Ayrıca yüksek ateş, iştahsızlık, halsizlik, mide bulantısı ve kusma gibi genel belirtilerin yanısıra dalakta büyüme, farenjit ve paratroid bezinde büyüme gibi spesifik bulgularda görülebilir. Bu spesifik belirtiler yanında daha az oranda olsa da encephalit, felç, saldırganlık, yüz kaslarında felç, koma gibi sinirsel belirtiler ve diş etinde, ağız içinde yaralar, ağrısız şişkinlikler tarzında konjunktival granulomlar gözlenebilmektedir. Çeviri Kaynak: *Centers for Disease Control. Cat Scratch Disease (Bartonella henselae infection). 2003. *Chomo, BB; Boulouis, HJ; Breitschwerdt, EB. Cat scratch disease and other zoonotic Bartonella infections. Journal of the American Veterinary Medical Association. 2004; 224(8):1270-1279. *Guptill, L. Bartonella: "Cat Scratch" Disease. Supplement to Compendium on Continuing Education for the Practicing Veterinarian. 2002; 24(1A):32-35. *More on Bartonellosis. Antech Diagnostics News. October 2002.
|
